Connect with us

Ethiopia

የኦሮሚያ ጠቅላይ ኦዲት መስሪያ ቤት ከ2 ነጥብ 7 ቢሊየን ብር በላይ ጉድለት ማግኘቱን ገለፀ

FanaBC

Published

on

የኦሮሚያ ጠቅላይ ኦዲት

አዲስ አበባ፣ ሀምሌ 10፣ 2009 (ኤፍ.ቢ.ሲ) የኦሮሚያ ጠቅላይ ኦዲት መስሪያ ቤት በተጠናቀቀው የበጀት ዓመት በክልሉ መንግስት 320 ተቋማት ላይ ባካሄደው የሂሳብ አሰራር ኦዲት ክንውን ከ2 ነጥብ 7 ቢሊየን ብር በላይ ጉድለት ማግኘቱን ገለጸ።

የመስሪያ ቤቱ ዋና ኦዲተር አቶ ኤሌማ ቃምጴ በአዳማ አባገዳ አዳራሽ በመካሄድ ላይ ላለው የጨፌ ኦሮሚያ ጉባኤ የ2009 ዓ.ም የኦዲት ክንውን ሪፖርት አቅርበዋል።

ዋና ኦዲተሩ በዚሁ ሪፖርታቸው እንደገለፁት ተቋሙ በ428 የክልሉ መንግስት መስሪያ ቤቶች ላይ የገቢና ወጪ ሂሳብ አጠቃቀምን ጨምሮ በፋይናንስ አሰራር፣ የንብረት አያያዝና አስተዳደር ላይ የሂሳብና የአይነት ኦዲት አድርጓል።

በዚህም አብዛኛው ተቋማት ህጋዊ የፋይናንስ አሰራር የተከተሉ ቢሆንም 54 የሚሆኑት በገቢና ወጪ ሂሳብ፣ በፋይናንስ አጠቃቀም፣ በንብረት አያያዝና አስተዳደር ላይ የጎላ ችግር እንዳለባቸው ገልፀዋል።

ከክልል ጀምሮ በዞን፣ ከተሞችና ወረዳዎች ድረስ ባሉ 320 ሴክተር መስሪያ ቤቶች ላይ በተካሄደው የፋይናንስ ኦዲት ክንውን ከ2 ነጥብ 7 ቢሊየን ብር በላይ የሂሳብ ጉድለትና የሂሳብ አጠቃቀም ችግር ማግኘቱን አመልክተዋል።

በዚህም ወደ መንግስት ካዝና መግባት ሲገባው ያልገባ 414 ሚሊየን ብር በአዳማ፣ ሰበታ፣ ለገ ጣፎ ለገዳዲ ከተሞችና የሰበታ ሀዋስ ወረዳ የገቢዎች ባለስልጣን ላይ የታየ ጉድለት መሆኑን ገልፀዋል።

በአንዳንድ ተቋማት ላይ በሚታየው የወጪ ሂሳብ አስተዳደር አሰራር ግልፅነት የጎደለውና ለምዝበራ የተጋለጠ መሆኑን የጠቀሱት አቶ ኤሌማ፥ በዚህም ከ628 ሚሊየን ብር በላይ የሂሳብ ጉድለት በኦዲት መገኘቱን ጠቅሰዋል።

ይህ የሂሳብ ጉድለት ከታየባቸው መስሪያ ቤቶች መካከል ደግሞ የኦሮሚያ ባህልና ቱሪዝም ቢሮ፣ የኦሮሚያ ህንፃዎች አስተዳደር፣ የለገጣፎ ለገዳዲ ከተማ ገንዝብና ኢኮኖሚ ልማት ትብብር፣ የበቆጂ ከተማ አስተዳደር፣ የምስራቅ ሐራርጌ ገንዘብና ኢኮኖሚ ትብብር ጽሕፈት ቤት በዋናነት የሚጠቀሱ ናቸው።

READ  እንዴት ነሽ አወዳይ፤

አሳማኝ መስረጃ ሊቀርብበት ያልቻለ፣ ያለአግባብ ወጪ የሆነና ያልተወራረደ 551 ሚሊየን ብር ውዝፍ ሂሳብ ደግሞ በኢሉአባቦራ፣ በምዕራብና ደቡብ ምዕራብ ሸዋ ዞኖች፣ በኦሮሚያ ሬዲዮና ቴሌቪዥን ድርጅትና በክልሉ እርሻና ተፈጥሮ ሀብት ቢሮ ማግኘቱን ገልፀዋል።

በተመሳሳይ መልኩ የመንግስትን የወጪ አሰራር ሳይከተል ክፍያ የተፈፀመ 595 ነጥብ 6 ሚሊየን ብር አስፈላጊው ሰነድ ካልቀረበበት ወደ መንግስት ካዝና እንዲመለስ ሃሳብ መሰጠቱንና ለሚመለከታቸው አካላት ሪፖርት መደረጉን አመልክተዋል።

የኦዲት መስሪያ ቤቱ በበጀት ዓመቱ በየደረጃው በሚገኙ የክልሉ ሴክተር መስሪያ ቤቶች ላይ በተደረገው የንብረት አያያዝና አጠቃቀም፣ የግዥ አሰራር ላይ ችግር መኖሩን ለጨፌው በቀረበው ሪፖርት አመልክተዋል።

በዚህም የአዳማ ከተማ ጤና መምሪያ፣ የቡራዩ ከተማ ውሃና ፍሳሽና ገቢዎች ባለስልጣን፣ አዳሚ ቱሉ ግብርና ምርምር ማእከል፣ የሰበታ ከተማ ውሃና ፍሳሽ፣ የመንግስት ግዥ ኤጄንሲ፣ የክልሉ ጤና ቢሮና የመንገዶች ባለስልጣን እንደሚገኙበት ገልፀዋል፡፡

በኦሮሚያ የገጠር መንገድ ተደራሽነት ግንባታን ለማፋጠን በ2004 እና በ2005 ዓ.ም ከብረታ ብረትና ኢንጂነሪንግ ኮርፖሬሽን በ1 ነጥብ 2 ቢሊየን ብር ግዥ የተፈፀመባቸው ተሽከርካሪዎችና የተለያዩ ማሽነሪዎች ለወረዳዎች ስለመድረሳቸው የሚያረጋግጥ ሰነድ እንዳልተገኘም የኦዲት ሪፖርቱ አመልክቷል።

በኦዲት ግኝቱ ላይ የተወሰደው የማስተካከያ እርምጃ አፈፃፀም እስካሁን 25 በመቶ ብቻ መሆኑንም ዋና ኦዲተሩ አቶ ኤሌማ በሪፖርታቸው ገልፀዋል፡፡

የክልሉ ሴክተር መስሪያ ቤቶች የሂሳብ አያያዝና አሰራር፣ የንብረት አስተዳደርና አጠቃቀም፣ የግዥ ሂደቱ ግልፅነት የተላበሰ ለማድረግና ለልማት የተመደበ በጀት ለታለመለት ዓላማ እንዲውል አዳዲስ አሰራሮች መዘርጋት አስፈላጊ መሆኑንም አሳስበዋል።

ቅዳሜ የተጀመረው የጨፌ ኦሮሚያ መደበኛ ጉባኤ ዛሬም ቀጥሎ እንደሚውል ኢዜአ ዘግቧል። FanaBC

READ  መንጠቅ ወይስ መምጠቅ? ሰሞነኛው የአድዋ ፕሮጀክቶች ባለቤት ማን ይሆን?

FBC currently possesses high-quality audibility and reaches a World Wide audience. It broadcasts via SW, MW FM and Live Streaming Internet Radio

Continue Reading

Art and Culture

ነይ የኔ ደመራ! | ሚካኤል አስጨናቂ

Published

on

ነይ የኔ ደመራ!

ሀበሻዎች ግን ጥሩ ብርቃሞች እኮ ነን ! ስልክ ሲገባ ፥ መኪና ሲገባ ፥ ጢያራ ሲገባ ፥ ወፍጮ ሲገባ ፥ ለሁሉም አጀብ አጀብ ብለናል።

ስልክን የሰይጣን ድምጥ የሚያስተጋባ እርኩስ እቃ ፥ መኪናን ነፍስ ያላት ቆርቆሮ (ቁርጥ ግልገል መሳይ ) ፥ ወፍጮን ደግሞ የእህል ሰላቢ አድርገን ቆጥረንም እናውቅ ነበር።
ያኔ ደግሞ ፍርኖ ዱቄት ሀገራችን የገባ ጊዜ ልጆቻችንን ሁሉ ሳይቀር ፉርኖ ብለን በዱቄት ስያሜም ጠርተን እናውቃለን (እዚህ ጋር እየሳኩኝ መሆኑ ይታወቅልኝ ) ፥
ይህም ሁሉ ሆኖ እኔን ግን ክፍት ያለኝ ነገር ቢኖር ገኒዬን ከኔ ለመንጠቅ የሚሯሯጠው ያ ትዕቢተኛ የሰፈራችን ልጅ ስሙ መብራቱ ቦጋለ ሆኖ መቅረቱ ነው! እንደምን ቢሉ አንድም ያኔ ድሮ ገና መብራት ተኸተማችን የገባ ጊዜ አባቱ ከኩራዝ መላቀቅ ብርቅ ሆኖባቸው ስም ጥለውበት ፥ ሌላው ደግሞ አንድዬ የሰው መዛበቻ ሁን ሲለው!
.
በመሰረቱ የመብራቱ ፀባይ ለያዥና ለገናዥ የሚያስቸግር ፥ እንደስሙ ብርሀናማ ሳይሆን ጨለምተኛና የደንቃራ ስራን የሚያዘወትር በምስለት ደረጃ ለኔ የጋኔንን ያህል የሚፀልምብኝ ልጅ ነው። በሰፈሩ ሁሉም ሰው ሰላም አውርዶ ከቤቱ ባይወጣ ቢቀር እንኳ ሌላ ሰፈር ሆነ ብሎ ሄዶ ነገርና ጠብ ይፈልጋል! አዎን ፥ ከሲጃራ ከጫትና ከሴስ ሱስ የማይተናነስ ደባል ሱስ ያየሁት በመብራቱ ነው።

እንደው ባባቱ ዘመን አንድም ብልህና ትንቢተኛ ሰው ጠፋ እንጂ ለዚህ ልጅ ቤተሰቦቹ ስያሜ ሲሰጡት መብራቱን አጠፋ፥ ብርሀን ንሳቸው ፥ ፀሊሙ ጋረደው ቢሆን እንደሚመረጥ ሰው መጠቆም ነበረበት እላለሁ!
.
ለነገሩ እኔ ስለሰው ምን አገባኝ? ከዚህ ሁሉ የስም ጋጋታና ውጣ ውረድ ይልቅ ይህን ልጅ ኤልፓ ብለው ሁሉን ገላጭ ስያሜ እንደሰጠሁት አስባለሁ ፥ ምህ እንደምን አላችሁኝ ልበል? ኤልፓ በያንዳንዱ ቀናቶች ብቻ ሳይሆን በዓልን እንኳ መታገስ አቅቶት ብርሀን ሲነሳን ስላየሁ ብዬ እመልስላቹሀለሁ!

READ  አሸናፊ በቀለ ለኢትዮጵያ እግር ኳስ ፌደሬሽን የመልቀቅያ ደብዳቤ አስገባ

ይህም የሆነው በአዲሱ ዓመት መግቢያ ቀናችን መስከረም አንድ ዕለት ነው ፥ መቼም በተለምዶው መሰረት እንኳ ለልደታ የቃዠ ልጅ ወሩን ሙሉ ይባንናል እንደሚባለው ሁሉ መስከረም አንድ ብርሀንን የነሳ ድርጅትም ዓመቱን ሙሉ የጨለማ ዝርጋታ ልማዱን አጧጡፎ ቢቀጥለውስ? የሚል ስጋትን ያጭርብኛል! ይሄ በቀን መባቻ መረገም እኮ ክፉ ነገር ነው!
.
ደመራዬ ገኒ ፥ የከተራ በዓልን ልታከብር ነጠላዋን መስቀልያ አጣፍታ ትታየኛለች ! ህዝብ ከተሰበሰበበት አደባባይ መሀከል ቆማ ከዝማሬው ፥ ከደመራው መንቦልቦል ጋር አብራ ብርሀን እየሰጠች የምትዘምር ይመስለኛል! ጉልላት ዓይኖቿ በሚንቀለቀለው የእሳት ብርሀን ዳሰስ ተደርገው ስስ ጨለማ መልሶ ሲጋርዳቸው የሚታየው ትዕይንት ልብን ያነሆልላል!

ገኒን ላገኛት ይገባል ፥ ከጓደኞቿ ለይቻት የያዝኩላትን ስጦታ ብሰጣት እወዳለሁ ! የደመራውን ነበልባል በእኔ እቅፍ ውስጥ ሆና እያየች ልዩ ትዝታን ከልባችን ማህደር ቋጥረን እናስቀር ዘንድ እፈልጋለሁ ፤ ውዴ አንገትህ ስር ግብት ሲሉ ልክ እንደ ደመራው ወላፈን ገላህ ደስ የሚል ሙቀትን ይለግሳል እንድትለኝ እሻለሁ !

የኔ ፍቅር ከከናፍርሽ ድንበር ተላቀው የሚወጡት ቃላቶችሽ ደግሞ ለኔ ወላፈኔ ናቸው ብዬ በስሱ ጉንጮቻን እስማት ዘንድ ነው ምኞቴ!
መብራቱ ግን አለ ! ከስሙ ግብር ጋር ሆድና ጀርባ ሆኖ ፍቅራችንን በጉልበት ሊያደበዝዝ የሚተጋው የክፋት ውላጅ!
.
ገኒዬ መጣች ፥ ንፋሱ ነጠላዋን ያርገበግበዋል ፤ ግንባሯ ላይ የተነሰነችው ፀጉር ሰያፍ ተቀምጣ ከንፋሱ ጋር አብራ ትጫወታለች ፤ ሀጫ በረዶ በመሰሉት ጥርሶቿ ከነበልባሉ ጭስ ጋር አብረው የሚግተለተሉ ይመስላሉ!

ገኒ ደስታዬ ነች ፥ ገኒ ለኔ ስራዬን ማንቂያ ብርሀኔ ነች ፥ በርሷ ውስጥ ተፈጥሮን አያለሁ ፥ በርሷ ውስጥ ነገዬን እተነብያለሁ !
የትንቢቴና ሰናይ ተስፋን የምቋጥርባት ዕንቁዬ ደግሞ ማንንም ሳትሰማ ተንደርድራ ልታቅፈኝ እየሮጠች ነው! እፎይ እየመጣች እኮ ነው።
.
“አይሆንም ገነት ! አይኔ እያየ በገዛ መንደሬ ፥ እንደልቤ በምፈነጭበት መንደሬ ላይ ሆነሽ ለዛ መናኛ ደስታን ልትሰጪ አትቺዪም” ኤልፓ ነበር ስሙን ቄስ ይጥራውና እሱንማ አፌን ሞልቼ አባቱ ባወጣለት ስም አልጠራውም።

READ  ዶክተር መረራ ያቀረቧቸው መቃወሚያዎች ውድቅ ተደረጉ

ውዴ ፍርሀት ሲሸብባት አየሁ ፥ ያን እብሪተኛ ንቆ መምጣት ለሷም ለኔም ትልቅ ዋጋ እንደሚያስከፍለን ተረድታዋለች መሰለኝ ……….
ገኒ በመጀመርያ ሩጫዋ ዝግ አለ ፥ ከዛ እንደመራመድም ሞከረች ……….. ያ ተንከሲስ በእጁ በትር ይዞ በድፍርስ አይኖቹ እያቁረጠረጠባት ነው! ……………… የኔ ፍቅር ይባስ ብላ ባለችበት ተገትራ ቀረች !

አይ ኤልፓ ፥ አንድዬ በደልህን ይይልህ ! በያንዳንዱ መሰናክሎች ውስጥ እድገቴን ፥ተስፋዬን እና ነገን ማያዬን እያኮሰስከው መሆኑ የማይገባህ ግዑዝ ነህ! አልኩኝ በሆዴ!
ገኒዬ ከሩቅ ታየኛለች ፥ ከእሳቱ ወላፈን ጋር እየፈካች ፥ ከሚግተለተለው ጢስ ጋር እየበነነች………………………………
.
ተፈፀመ!! DIRETUBE

Continue Reading

Art and Culture

በአዲስ አበባ ሁለት የነገሥታት መታሰቢያ ሐውልቶችና ሦስት ጥንታዊ ቤቶች እድሳት ሊጀመር ነው

Published

on

በአዲስ አበባ ሁለት የነገሥታት መታሰቢያ ሐውልቶችና ሦስት ጥንታዊ ቤቶች እድሳት ሊጀመር ነው

በአዲስ አበባ የሚገኙ ሁለት የነገሥታት ሐውልቶችና ሦስት ጥንታዊ ቤቶች እድሳት ሊደረግላቸው መሆኑን የባህልና ቱሪዝም ቢሮ አስታወቀ።

መንግስት ለሐውልቶቹና ለጥንታዊ ቤቶች እድሳት 30 ሚሊዮን ብር በጀት መድቧል፡፡

የቢሮው የኮሙኒኬሽን ዳይሬክተር አቶ ወርቁ መንገሻ እንደሚሉት በመዲናዋ ያሉ ታሪካዊ፣ባሕላዊና ተፈጥሯዊ ቅርሶችን እያደሰ፣ እያስተዋወቀና አዳዲስ የመስህብ ቦታዎችን በማስፋት ላይ ነው።

የአጼ ምኒልክና የአጼ ቴዎድሮስ ሃውልቶች በተጀመረው በጀት ዓመት እድሳታቸው እንደሚደረግላቸው ዳይሬክተሩ ገልጸዋል።

የአዲስ አበባ የመጀመሪያው ከንቲባ ቢትወደድ ወልደ ጻድቅ ጎሹ መኖሪያ ቤት፣የሼክ ኦጄሌ አል ሀሰን ቤተ መንግሥትና በአሁኑ ጊዜ የአራዳ ፍርድ ቤት ሆኖ የሚያገለግለው የቀድሞው የአዲስ አበባ ማዘጋጃ ቤትም እድሳት ከሚደረግላቸው ጥንታዊ ቤቶች መካከል ተጠቃሽ ናቸው።

ሁለቱ የነገሥታት ሐውልቶች 6 ሚሊዮን ብር ለእድሳት የተመደበላቸው ሲሆን፤ ሦስቱን ጥንታዊ ቤቶች ለማደስ ደግሞ 24 ሚሊዮን ብር በጀት እንደተያዘላቸውም ተናግረዋል።

 ሐውልቶቹ የተቀመጡት አደባባይ ላይ በመሆኑ ለጎብኚዎች የማይመቹ ቢሆንም የትራፊክ እንቅስቃሴውን በማያውክ መልኩ እንዲጎበኙ ይደረጋልም ብለዋል።

በቢሮው በ2007 ዓ.ም. ጀምሮ እድሳት ሊያደረግላቸው ከመረጣቸው ሐውልቶች መካከል የአቡነ ጴጥሮስ፣ የስድስት ኪሎ ሰማዕታትና የሚያዝያ 27 የድል መታሰቢያ ሐውልቶች የተጠገኑ ቢሆንም የአጼ ቴዎድሮስ ሴባስቶፖል መታሰቢያና የአጼ ሚኒልክ ሐውልቶች እስካሁን አልተጠገኑም።

ዝርዝር ጥናቱ ጊዜ መፈለጉንና የባቡር ግንባታው ለዕድሳቱ መዘግየት እንደምክንያት ጠቅሰውታል።

ታሪካዊ ቅርሶችንና ሐውልቶችን ይዘታቸው ሳይቀየር ማደስ የሚችል የባለሙያ እጥረትም ሌላው ለሐውልቶቹ ዕድሳት መዘግየት ምክንያት ነው። ena

READ  ዶክተር መረራ ያቀረቧቸው መቃወሚያዎች ውድቅ ተደረጉ
Continue Reading

Art and Culture

የድሬ ቲዩብ መረጃ አዘል ጥያቄ – የኢሬቻ በዓል

Published

on

የድሬ ቲዩብ መረጃ አዘል ጥያቄ - የኢሬቻ በዓል

በየዓመቱ መስከረም 21 የሚከበረው የኢሬቻ በዓል በሠላም እንዲከናወን አባገዳዎች ባቀረቡት ጥያቄ መሠረት የዘንድሮው በዓል በታጠቀ ሀይል እንደማይታጀብ፣ የፓለቲካ ፓርቲዎች ሰንደቅ ዓላማ በስፍራው ላይ እንደማይኖር ስምምነት ላይ ተደርሷል።

ይህ ስምምነት ተገቢነቱን እንዴት ያዩታል?
ሠላምና መረጋጋት እንዳይጠፋ ከሕዝቡስ ምን ይጠበቃል ይላሉ?
እንደተለመደው መልሳችን ጨዋነት አይለየው | ድሬቲዩብ

READ  ዶክተር መረራ ያቀረቧቸው መቃወሚያዎች ውድቅ ተደረጉ
Continue Reading

Trending

news.et Mobile App!

It's Faster!

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close